Frequentie van psychotherapie voor depressie

Een gerandomiseerd onderzoek in meerdere centra

In het kort

Hoofdonderzoeker Prof. dr. Marcus J.H. Huibers
Betrokken instelling Vrije Universiteit Amsterdam
Startdatum onderzoek 1 april 2018
Einddatum onderzoek 1 april 2018
Aantal patiënten in onderzoek 200

De vraagstelling van het onderzoek

Cognitieve gedragstherapie (CGT) en interpersoonlijke therapie (IPT) zijn bewezen effectieve behandelingen voor depressie, maar er is ruimte voor verbetering. Ongeveer 40 procent van de patiënten krijgt na de behandeling toch te maken met terugkeer van depressieve episodes. Dit percentage loopt op tot 87 procent na 15 jaar. Er wordt steeds meer geëxperimenteerd met de frequentie van psychotherapiesessies in de geestelijke gezondheidszorg, maar de effectiviteit daarvan is nog nooit onderzocht bij depressie.

Het onderzoek

Het doel van dit onderzoek, dat door ZonMW is medegefinancierd, is om: 

1. De effectiviteit en kosteneffectiviteit te vergelijken van een keer of twee keer per week psychotherapie voor depressie, terwijl het totale aantal behandelsessies hetzelfde blijft.
2. Te onderzoeken welke psychotherapie behandeling het beste aanslaat bij de individuele patiënt.
In het onderzoek worden 200 patiënten met depressie verdeeld over groepen die een of twee keer per week therapie krijgen. Er zijn dus vier parallelle groepen, met:
a) tweemaal per week behandelsessie CGT
b) eenmaal per week behandelsessie CGT
c) tweemaal per week behandelsessie IPT
d) eenmaal per week behandelsessie IPT
Alle patiënten krijgen maximaal 20 behandelsessies. Zij vullen gedurende de therapie elke maand vragenlijsten in en ook na 9, 12 en 24 maanden. Er wordt hen gevraagd naar de kwaliteit van leven, therapietrouw, verworven vaardigheden en motivatie. Ook wordt gekeken naar de werking van het geheugen, de invloed van jeugdtrauma, gedragsverandering en dysfunctioneel denken.

Verwachte output

De onderzoekers verwachten dat de tweewekelijkse behandelsessies van psychotherapie meer behandelsucces hebben. Bij tweewekelijkse behandelsessies kan de inhoud van de vorige sessie beter herinnerd worden, de therapie specifieke vaardigheden kunnen intensiever getraind worden en het zal voor de patiënt makkelijker zijn om therapietrouw en motivatie op te brengen. Bovendien kan binnen korter tijdsbestek worden bepaald welke therapie het beste aanslaat bij welke patiënt. Als het opvoeren van de frequentie van psychotherapie aantoonbaar meer behandelsucces heeft, dan kan de geestelijke gezondheidszorg voor relatief weinig kosten flink verbeterd worden, immers de aard van de psychotherapie hoeft niet gewijzigd te worden, alleen de frequentie.