Onderzoek posttraumatische stressstoornis

In het kort

Hoofdonderzoeker prof. dr. A. van Minnen, hoogleraar en klinisch psycholoog
Betrokken instelling Overwaal, Centrum voor Angststoornissen
Startdatum onderzoek 1 maart 2008
Einddatum onderzoek 1 maart 2011
Aantal patiënten in onderzoek 80 patiënten

De vraagstelling van het onderzoek

Na het meemaken van een traumatische gebeurtenis, zoals een overval, seksueel misbruik of een ongeluk, ontwikkelen sommige mensen een posttraumatische stressstoornis (PTSS). PTSS is een angststoornis, waarbij mensen de traumatische gebeurtenis telkens opnieuw beleven. Meestal vermijden ze ook situaties of mensen die hen aan de traumatische gebeurtenis doen terugdenken. Omdat zij bang zijn dat er opnieuw iets ergs kan gebeuren, zijn zij continu alert op mogelijk gevaar. Dit leidt vaak tot ernstige concentratie- en slaapproblemen. De posttraumatische stressstoornis is een zeer beperkende stoornis, die vaak ook gepaard gaat met andere klachten als stemmingsproblemen of middelenmisbruik.

 

Een effectieve behandeling voor deze klachten is een exposurebehandeling, waarin mensen gedetailleerd terugdenken aan de nare gebeurtenis en traumagerelateerde situaties opzoeken. Maar veel patiënten ervaren deze behandeling als belastend en een gedeelte van de patiënten profiteert onvoldoende van deze behandeling. Recent is gebleken dat bij mensen met een andere angststoornis, zoals hoogtevrees of sociale angst, een bepaald antibioticum (D-cycloserine) de behandeleffecten verbeterde en versnelde. D-cycloserine is een antibioticum dat gebruikt werd bij de behandeling van tuberculose. De gebruikte dosering is dan dagelijks 1000 mg. Onderzoek bij dieren en later bij mensen heeft echter aangetoond dat D-cycloserine bij een veel lagere dosering (50 mg per keer/dag) ook een nuttig hulpmiddel is bij leerprocessen. D-cycloserine is dus op zichzelf geen medicijn voor angstklachten. Het is slechts een hulpmiddel bij de psychologische behandeling. Dit onderzoek (randomized clinical trial) wil het effect onderzoeken van D-cycloserine bij een exposurebehandeling van PTSS.

Het onderzoek

Om het effect van D-cycloserine bij een exposurebehandeling van PTSS te onderzoeken, worden twee groepen met elkaar vergeleken. De ene kreeg een exposurebehandeling met D-cycloserine en de andere een exposurebehandeling met een placebo. Zowel onderzoeker, behandelaar als patiënt weet niet of de patiënt de placebo of de D-cycloserine krijgt. De behandeling bestaat uit tien sessies exposure. Een uur voorafgaand aan de sessie wordt de pil ingenomen. Patiënten worden uitgebreid gescreend met vragenlijsten, interviews en computertaken voorafgaand aan de behandeling, direct na de behandeling en drie en twaalf maanden na afsluiting van de behandeling.

Verwachte output

Gebaseerd op de theoretische achtergrond en klinische studies wordt verwacht dat de patiënten die D-cycloserine gebruiken meer en snellere klachtenreductie op PTSS-klachten en aanverwante psychopathologie laten zien. Verder is de verwachting dat deze patiënten een betere treatment compliance hebben, dat wil zeggen dat zij minder vaak uitvallen van de behandeling en minder vaak afspraken afbellen. De resultaten worden gepubliceerd in een internationaal peer reviewed tijdschrift en gepresenteerd op internationale en nationale congressen.